در دست چپ « ( حاقه - 19 و 25 ) . دوم كتابى است كه « نامه اعمال امتها » است ، و بيانگر خطوط اجتماعى زندگى آنها مىباشد چنان كه قرآن مىگويد : كُلُّ أُمَّةٍ تُدْعى إِلى كِتابِهَا : « روز قيامت هر امتى به نامه اعمالش فرا خوانده مىشود » ( جاثيه - 28 ) . و سومين كتاب همان كتاب « نامه جامع و عمومى لوح محفوظ » است كه نه تنها اعمال همه انسانها از اولين و آخرين ، بلكه همه حوادث جهان در آن يك جا ثبت است ، و گواه ديگرى در آن صحنه بزرگ بر اعمال آدمى است ، و در حقيقت امام و رهبر براى فرشتگان حساب ، و ملائكه پاداش و عقاب است ( 1 ) . 2 - همه چيز ثبت مىشود حتى . . . در حديث گويا و بيدار كننده اى از امام صادق ع مىخوانيم : ان رسول اللَّه نزل بارض قرعاء ، فقال لاصحابه : ائتوا بحطب ، فقالوا : يا رسول اللَّه نحن بارض قرعاء ! قال فليات كل انسان بما قدر عليه ، فجاؤا به حتى رموا بين يديه ، بعضه على بعض ، فقال رسول اللَّه ( ص ) هكذا تجمع الذنوب ثم قال اياكم و المحقرات من الذنوب ، فان لكل شىء طالبا الاوان طالبها يكتب ما قدموا و آثارهم و كل شىء احصيناه فى امام مبين : « رسول خدا وارد زمين بىآب و علفى شد ، به يارانش فرمود : هيزم بياوريد ، عرض كردند : اى رسول خدا ! اينجا سرزمين خشكى است كه هيچ هيزم در آن نيست ، فرمود : برويد ، هر كدام هر مقدار مىتوانيد جمع كنيد ، هر يك از آنها مختصر هيزم يا چوب خشكيده اى با خود آورد ، و همه را پيش روى پيغمبر ص روى هم ريختند ( شعله اى در آن افكند و آتشى عظيم از آن زبانه كشيد ) سپس پيامبر ص فرمود : اين گونه گناهان ( كوچك ) روى هم متراكم مىشوند ( و شما براى

--> ( 1 ) در باره « لوح محفوظ » در جلد 10 تفسير نمونه صفحه 241 ( ذيل آيه 39 سوره رعد ) و همچنين در جلد پنجم صفحه 268 ( ذيل آيه 59 انعام ) بحث كرده‌ايم .